petraΠολιτιστικός Σύλλογος Αηδημητρινών Θεσσαλονίκης
"H Πέτρα"

 

Το ROCK στην Ελλάδα 1960 - σήμερα

12/12/2009

Το ROCK στην Ελλάδα 1960 - σήμερα

Άποψη, ιδεολογία, τρόπος ζωής. Έννοιες βαρυσήμαντες οι οποίες φτάνουν μέχρι τα όρια της υπερβολής όταν χρησιμοποιούνται για το χαρακτηρισμό ενός μουσικού είδους. Τί γίνεται όμως στην περίπτωση που αυτό το είδος ασκεί επιρροή στα τετριμμένα μιας ολόκληρης γεννιάς; Όταν αυτό το είδος ξεφεύγει απ'το στενό πλαίσιο της τέχνης και της μουσικής έκφρασης επηρεάζοντας τους νέους τόσο ώστε να δημιουργήσουν οικολογική και αντιπολεμική συνείδηση; Κίνημα, ναι αυτή είναι μία έννοια που αρμόζει στο ροκ, το μουσικό είδος που αναπτύχθηκε στα μέσα της δεκαετίας του 1960 αντλώντας τις πηγές του απ'την κατελλιτεχνική ύλη του rock'n'roll, των blues και του folk.


Στην Ελλάδα του τέλους των sixties υπήρχε πρόσφορο έδαφος για τη διάδοση και την καλλιέργεια του ροκ. Οι νέοι αναζητούσαν μια μορφή αντίδρασης στην ανελευθερία
του φασιστικού καθεστώτος, κάτι το οποίο έδιναν απλώχερα οι αγέρωχες, δυνατές μελωδίες της ροκ.


Πρωτοπόρα πάντα η Θεσσαλονίκη γεννά τραγουδοποιούς από τους σημαντικότερους της ροκ μουσικης στην Ελλάδα. Ο Διονύσης Σαββόπουλος κατηφορίζει με το "φορτηγό" στην πρωτεύουσα και ακολουθεί ο Παύλος Σιδηρόπουλος με το συγκρότημα "Μπουρμπούλια". Η συνάντηση του Σαββόπουλου με τα "Μπουρμπούλια" δίνει δύο απ'τους σημαντικότερους δίσκους όλων των εποχών "Το περιβόλι του τρελού" και το "Το βρώμικο ψωμί". Παράλληλα, ο σπουδαίος κιθαρίστας Γιάννης Σπάθας συναντά τον Αντώνη Τουρκογιώργη για να δημιουργήσουν το πρώτο ελληνικό συγκρότημα του σκληρού ροκ "Socrates drank the conium". Ο Σαββόπουλος ακολουθεί στη μουσική του, την πολιτικοποίηση του νέου κύμματος ενώ οι Socrates, την εκκωφαντική δεξιοτεχνία. Οι "Πελόμα Μποκιού" του Μπονάτσου εκφράζουν την ανέμελη και χαλαρή διασκέδαση.


Τα πρώτα ροκ στέκια είναι τα δωμάτια σπιτιών στην Πλάκα. Δε γίνονται ακόμα συναυλίες που να γεμίζουν στάδια και τα παιδιά με τα μαυρά ρούχα, τα μακρία μαλλιά και τα σκουλαρίκια θεωρούνται πως αυτό είναι ροκ. Πουλικάκος, "Ηρακλής και Λερναία Ύδρα", Σταύρος Λογαρίδης, Γιώργος Πηλάλας και Νικόλας Άσιμος, επηρεασμένοι απ΄τις σπουδαιές μπάντες του εξωτερικού και "φορτωμένοι" τρέλα, αντίδραση και ιδέες αλλαγής αρχίζουν να διαμορφώνουν μια ταυτότητα για το ελληνικό ροκ προσδίδοντάς του χαρακτηριστικά που θα το συνοδεύσουν στη μετέπειτα πορεία του. Tαυτόχρονα, ο Παύλος Σιδηρόπουλος με το νέο του group, τη "Σπυριδούλα" δημιουργούν το σημαντικότερο ίσως δίσκο στην περίεργη ιστορία του ελληνικού ροκ, το "Φλου". Στα τέλη της δεκαετίας του 1970, το παζλ της ελληνικής ροκ συμπληρώνεται με στέκια, σύναυλίες και χιλιάδες οπαδούς, αποστασιοποιημένους απ'την επικρατούσα κοινωνική αντίληψη σε πολιτικό επίπεδο και σε επίπεδο διασκέδασης.


Στη νέα δεκαετία το ελληνικό ροκ ωριμάζει και βελτιώνει όλες τις πτυχές του ήχου του (στίχο και μουσική) κάτι το οποίο είχε ως αποτέλεσμα να βρίσκουν οι ροκ καλλιτέχνες και τα group δισκογραφική στέγη και συναυλιακούς χώρους με μεγαλύτερη ευκολία. Οι "Φατμέ", ο Λάκης με "τα ψηλά ρεβέρ", ο Βαγγέλης Γερμανός, ο Χάρης και Πάνος Κατσιμίχας, "οι Τερμίτες" και οι "Μουσικές Ταξιαρχίες" του Τζίμμη Πανούση είναι οι κορυφαίοι της γεννιάς τους και μαζί με τους παλαιότερους, Βασίλη Παπακωνσταντίνου και Παύλο Σιδηρόπουλο δημιουργούν μια νέα μουσική σκηνή που οδηγεί το ροκ απ'την αφάνεια στην επιφάνεια.


Στα μέσα της δεκαετίας αυτής εμφανίζονται στη Θεσσαλονίκη "οι Τρύπες". Με αυθεντικές ροκ μελωδίες και ποιητικούς στίχους κερδίζουν τη νεολαία, τους κριτικούς και κυρίως μια ξεχωριστή θέση στην ελληνική ροκ μουσική σκηνή. Στη δεκαετία αυτή αξίζει να αναφέρουμε δύο ακόμα group με τη δική τους προσφορά στο ελληνικό ροκ,τ ους "Last Drive" και τα "Μωρά στη Φωτιά".
Η δεκαετία του 1990 είναι ίσως η πιο γόνιμη περίοδος για το ελληνικό ροκ. Την περίοδο αυτή το ροκ στη διεθνή σκηνή περνούσε τη μεγαλύτερη κρίση στην ιστορία του  όχι όμως στη χώρα μας. Έδω το ροκ "ανθούσε", τα συγκροτήματα φύτρωναν σα μανιτάρια, οι δισκογραφικές εταιρείες υπέγραφαν με τα group πριν τα ανακαλύψουν, ακόμα  και λαικοί καλλιτέχνες προσπαθούσαν να προσθέσουν ροκ στοιχεία στα τραγούδια τους. Η πλούσια κληρονομιά που είχαν αφήσει οι προηγούμενες γεννιές στο ελληνικό ροκ με τις Τρύπες του Γιάννη Αγγελάκα και τον αείμνηστο Παύλο Σιδηρόπουλο να δεσπόζουν και να βρίσκονται πάντα στο επίκεντρο του εγχώριου προσκήνιου, ήταν λογικό και αναμενόμενο ως ένα βαθμό να οδηγήσουν σ'αυτό το ροκ ξέσπασμα. Το 1993 σχηματίζονται τα "Ξύλινα Σπαθιά" που σημειώνουν τεράστια επιτυχία. Οι "Πυξ Λαξ", τα "Διάφανα Κρίνα", οι "Stero Nova", οι "Ενδελέχεια", οι "Magic De Spell" και οι "Panx Romana" είναι μερικά ακομα σημαντικά ροκ συγκροτήματα αυτής της περιόδου.


Δυστηχώς όμως τα περισσότερα group στερούνται καλλιτεχνικής δημιουργικότητας και πρωτοτυπίας και αρκούνται στη μίμηση των προκατόχων τους. Οι δισκογραφικές εταιρείες φέρουν τη δική τους ευθύνη για αυτή την αρνητική εξέλιξη, καθώς αρκούμενες στο μηρυκασμό των ήδη υπάρχοντων προτύπων δε δίνουν κίνητρο στα group για τη συνέχιση και ανάταση του είδους.


Σήμερα η εγχώρια ροκ επανάσταση καταπνίγεται, από άλλα ρεύματα, άλλες απόψεις... Η ελαφρολαική κουλτούρα έχει διεισδύσει στη νεολαία η οποία στρέφεται πλέον σε άλλες μορφές διασκέδασης. Οι άξιοι συνεχιστές του ροκ στην Ελλάδα είναι ελάχιστοι, "Κίτρινα Ποδήλατα", "Ρόδες" καθώς και group και καλλιτέχνες που έχουν ήδη κάνει την εμφάνισή τους στο ροκ προσκήνιο την προηγούμενη δεκαετία, Αγγελάκας, Πλιάτσικας, Παυλίδης, "Μωρά στη Φωτιά", "Raining Pleasure". Πιστοί οπαδοί του ροκ στη χώρα μας συνεχίζουν να υπάρχουν, απορρίπτουν όμως το εγχώριο ροκ σε αντίθεση με την αμέσως προηγούμενη γεννιά. Ο κύκλος του εγχώριου ροκ λοίπον συρρικνώνεται. Θα ήθελα κλείνοντας να ευχηθώ την ανάταση του ροκ στη χώρα μας την εμφάνιση συγκροτημάτων που θα κατορθώσουν και πάλι να στρέψουν το ενδιαφέρον του κοινού στο ελληνικό και να αποτελέσουν άξιους συνεχιστές των σπουδαίων καλλιτεχνών που εμφανίστηκαν τις προηγούμενες δεκαετίες.
"Άντε,και καλή τύχη μάγκες"

Βασίλης Μυλωνάς